Persoonlijke beschermingsmiddelen

Beschrijving oplossing: 

Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) zijn ervoor om medewerkers te beschermen tegen veiligheids- en gezondheidsrisico's als bronoplossingen en collectieve bescherming niet of niet voldoende mogelijk is. In het geval van de huisartsenpraktijken en huisartsenposten betekent dit dat de PBM helpt om het risico van besmetting van de medewerker te voorkomen, maar ook de overdracht van micro-organismen via de medewerker op anderen. In deze oplossing worden de volgende PBM beschreven:

  1. Handschoenen (latexvrij).
  2. Beschermende kleding.
  3. Beschermende bril.
  4. Mondneusmaskers
 
1) Handschoenen (latexvrij)

Het dragen van handschoenen:

  • voorkomt contact van de handen met bloed, lichaamsvochten, secreta, excreta, slijmvliezen of niet-intacte huid. Dat belangrijk vanwege het risico op besmetting van de arts of de medewerker.
  • verkleint de kans dat micro-organismen op de handen worden overgedragen naar patiënten, tijdens handelingen die contact met slijmvlies of niet-intacte huid met zich mee brengen.
  • verkleint het risico dat micro-organismen via de handen van de arts of medewerker worden overgebracht van de ene op een andere patiënt.

Niet-steriele handschoenen

Goedgekeurde niet-steriele handschoenen voldoen aan een vastgestelde normering die op de verpakking staat. In ons land is dat de norm voor beschermende handschoenen tegen chemicaliën en micro-organismen (EN 374-1). Latex handschoenen bevatten stoffen die sterke allergische reacties kunnen veroorzaken bij medewerkers die daar gevoelig voor zijn. In dat geval zijn latex-vrije handschoenen aan te bevelen. De volgende aanwijzingen gelden voor omstandigheden waar het dragen van niet-steriele handschoenen wordt aanbevolen:

  • wanneer uw handen in contact kunnen komen met bloed, lichaamsvochten, excreta, slijmvliezen, niet-intacte huid, of verpleeg- en behandelmaterialen die hiermee in aanraking zijn geweest.
  • tijdens patiëntgebonden handelingen, en trekt u direct na deze handelingen uit; de handschoenen mogen tijdens het dragen niet in contact komen met omgevingsmaterialen zoals telefoons, deurknoppen, apparatuur, toetsenborden enz. Wanneer de handelingen in volgorde van 'schoon' naar 'vuil' plaatsvinden, is het niet noodzakelijk om de handschoenen tussen de handelingen te vervangen door nieuwe.
  • handen wassen met water en zeep of inwrijven met een handdesinfectiemiddel (alcoholvrij) direct na het uittrekken; het dragen van handschoenen is geen alternatief voor handreiniging of handdesinfectie.

Steriele handschoenen

De volgende aanwijzigingen gelden voor omstandigheden waar het dragen van steriele handschoenen wordt aanbevolen:

  • wanneer uw handen - bij het hechten - in contact kunnen komen met de doorboorde huid en wanneer de hechtdraad met de hand wordt geknoopt, draagt u steriele handschoenen.
  • voordat steriele handschoenen worden aangetrokken, moeten de handen worden gereinigd of ingewreven met handdesinfectiemiddel (alcoholvrij).

2) Beschermende kleding

  • beschermende kleding wordt gedragen bij kleine ingrepen, waarbij kans bestaat op spatten en spuiten van bloed, andere lichaamsvochten, secreta of excreta.
  • beschermende kleding kan over uw eigen kleding heen worden gedragen.
  • u kunt een disposable vochtondoorlaatbaar schort gebruiken (eenmalig gebruik).
  • disposable beschermende kleding wordt na gebruik in een goed afgesloten plastic zak afgevoerd als huishoudelijk afval. Beschermende kleding voor meermalig gebruik wordt gewassen bij een temperatuur van tenminste 60°C.
  • beschermende kleding wordt vervangen bij verontreiniging of na maximaal 1 week.

3) Beschermende bril

  • een beschermende bril draagt u wanneer tijdens de behandeling een grote kans bestaat op spatten en spuiten van bloed of andere lichaamsvochten, secreta en excreta in de ogen, bijvoorbeeld bij het maken van een wigexcisie, het hechten van een kleine snijwond of het verwijderen van een athenoomcyste, of bij de behandeling van een patiënt met een ernstig infectieuze aandoening.
  • een normale bril kan als beschermende bril fungeren, mits deze adequaat is te reinigen met water en zeep en te desinfecteren met alcohol 70%.
  • ook gezichtsschermen, face shields, zijn geschikt om de ogen te beschermen. Leesbrillen met halve glazen en contactlenzen vormen onvoldoende bescherming.
  • een (beschermende) bril wordt na iedere verontreiniging gereinigd en vervolgens gedesinfecteerd met alcohol 70%.

4) Mondneusmasker

  • een mondneusmasker draagt u bij iedere handeling waarbij kans bestaat op spatten en spuiten van bloed of andere lichaamsvochten, secreta en excreta, bijvoorbeeld bij het maken van een wigexcisie, het hechten van een kleine snijwond of het verwijderen van een athenoomcyste.
  • voor de beschermende functie komt een normaal chirurgisch mondneusmasker in aanmerking; het masker gooit u direct na gebruik weg.
  • de omstandigheden waaronder het gebruik van bril en masker zijn geïndiceerd, zijn identiek; ze behoren dus altijd tegelijk te worden gedragen. Bij een beschermende bril en een mondneusmasker wordt ook altijd beschermende kleding gedragen.
  • wanneer alleen kans bestaat dat de (dienst)kleding verontreinigd wordt, is het dragen van beschermende kleding voldoende.

5) Stofafzuigkast

In apotheekhoudende huisartspraktijken is naast de voornoemde persoonlijke beschermingsmiddelen ook nog een stofafzuigkast nodig, o.a. voor het uitvullen van antibioticadranken. Het gaat hierbij om het afzuigen van vaste verontreinigingen.

  • de stofafzuigkast is voorzien van een horizontale afzuiging naar achteren. De lucht moet gezuiverd worden met een hepa filter om zowel product als medewerker afdoende te beschermen.
  • als alternatief kan ook een dosepac (een klapdop met Lueraansluiting voor een spuit) gebruikt worden. Met behulp van een injectiespuit zonder naald kan de benodigde hoeveelheid water worden toegevoegd aan het flesje waar het poeder voor het drankje reeds in zit.
Oplossing voor arborisico: 

Infectiepreventie

Minimum eisen: 

Het dragen van PBM is verplicht bij het uitvoeren van werkzaamheden met infectiegevaar zoals in deze oplossing beschreven.

Tips: 
  • Latex handschoenen bevatten stoffen die sterke allergische reacties kunnen veroorzaken bij medewerkers die daar gevoelig voor zijn. Latex-vrije handschoenen zijn daarom voorgeschreven.
  • Alleen wanneer er kans is dat de (dienst)kleding verontreinigd wordt, is het dragen van beschermende kleding nodig. Beschermende kleding kan over de eigen kleding heen worden gedragen.
  • Een normale bril (geen contactlenzen of halve leesbril) kan als beschermende bril fungeren, mits deze adequaat is te reinigen met water en zeep en te desinfecteren met alcohol 70%.
  • Het is noodzakelijk een periodiek onderhoudscontract voor een stofafzuigkast (bij apotheekhoudende huisartsen) af te sluiten.
Relevante wet- en regelgeving: 
  • Arbobesluit artikel 4.89
  • Arbobesluit artikel 8.1 t/m 8.9

Een korte omschrijving en een link naar de volledige teksten van de artikelen staan onder het wettelijk kader van de risicogroep. 

Succes- en faalfactoren: 
  • Een belangrijke succes- en faalfactor is het goede voorbeeld dat de huisarts zelf geeft.
Randvoorwaarden: 
  • De medewerkers moeten zijn voorgelicht over het juist gebruik van PBM.
  • PBM's moeten in voldoende mate aanwezig zijn en de juiste bescherming bieden.
Onderdeel van de Arbeidshygiënische Strategie: 
Persoonlijke beschermingsmiddel (pbm) verplicht
Datum oplossing geplaatst: 
25 januari 2016
Trefwoorden: 
prikaccidenten
naaldcontainer
accidenteel bloedcontact
protocol
prikwond
snijwond
bijtwond