Omgevingsfactoren

Een groep medewerkers in de huisartsenpraktijken en de huisartsenposten verrichten veel werk in de back-office maar ook aan de front-office (balie). Er zijn omgevingsfactoren die hen kunnen hinderen en kunnen leiden tot ziekte of verzuim. In deze Arbocatalogus beschrijven we de onderwerpen 'binnenklimaat' en 'daglicht en verlichting'.

Arborisico's

1) Hinder door het binnenklimaat
Bij afwezigheid van mechanische ventilatie-installaties en bij gebouwen met platte daken kan met name ’s-zomers de temperatuur in de praktijk sterk oplopen. Slecht ingeregelde, functionerende of vervuilde klimaatinstallaties kunnen het binnenklimaat ongunstig beïnvloeden. Ook apparatuur veroorzaakt warmteproductie. Een slecht binnenklimaat leidt niet alleen tot hinder, maar kan ook leiden tot luchtweginfecties.

2) Hinder door verlichting en daglicht
Werkplekken moeten voorzien zijn van voldoende verlichting en daglicht intrede. Voldoende daglicht is erg belangrijk voor uw medewerkers. Soms kan teveel licht ook lastig zijn. Vooral bij het uitvoeren van beeldschermwerk kan een te felle lamp of fel daglicht in de kijkrichting hinderen. Op den duur kan dit leiden tot vermoeide ogen en irritatie. Bij de inrichting van de (balie)werkplek dient hier rekening mee gehouden te worden.

3) Geluidshinder
Het werk van uw doktersassistenten vindt meestal plaats in een open ruimte waarbij soms ook de balie in een open verbinding staat met de werkruimte. Door deze open structuur is er kans op geluidshinder. Hinderlijk geluid verstoort telefoongesprekken en de communicatie met collega’s. Daarnaast verstoort het geluid de concentratie en de privacy.

Wettelijk kader

De Arbowet stelt eisen waaraan een gezonde en veilig werkomgeving moet voldoen. Deze eisen gelden ook voor de huisartsenpraktijk en huisartsenposten. In dit hoofdstuk is de Arbowetgeving opgenomen die relevant is voor omgevingsfactoren. De Arbowet is een kaderwet, nadere uitwerking van deze wetgeving staan in het Arbobesluit en de Arboregeling.
De eisen uit het Arbobesluit en de Arboregeling zijn meestal specifiek geformuleerd. De naam en de titel van het betreffende artikel van het Arbobesluit en de Arboregeling wordt hier kort weergegeven. In enkele steekwoorden wordt vervolgens per artikel de inhoud van het Arbobesluit en de Arboregeling weergegeven.

Op de website van de overheid zijn de volledige teksten van de arbowet, het arbobesluit en de arboregeling te vinden.

In de Arbowet staan geen wettelijke eisen over hinderlijk geluid, alleen over schadelijk geluid.

Arbobesluit
Artikel 5.12 Voorschriften voor de inrichting van de beeldschermwerkplek.
Ook voor kantoorwerkplekken gelden de artikelen 5.1, 5.2 en 5.3 van de Arboregeling.

Artikel 6.1 Temperatuur
De temperatuur mag geen schade toebrengen aan de gezondheid van uw medewerkers.

Artikel 6.2 Luchtverversing
Op de werkplek moet ventilatie zijn zonder dat er hinderlijke tocht ontstaat.

Artikel 6.3 Daglicht en kunstlicht
De werkplekken en gangen in uw praktijk moeten voldoende verlicht zijn. Op werkplekken moet indien mogelijk voldoende daglicht binnenkomen. De verlichting moet veilig zijn.

Artikel 6.4 Weren van zonlicht
In werkvertrekken waar direct zonlicht binnenvalt, moet het zonlicht geweerd kunnen worden.

Arboregeling
Artikel 5.1 Voorschriften voor apparatuur en meubilair
Kwalitatieve eisen, onder meer voor plaatsing, instelbaarheid, verlichting, gebruiksgemak.

Artikel 5.2 Inrichting van de beeldschermwerkplek.
Kwalitatieve eisen, onder meer voor verlichting, spiegelingen, geluid, warmte en vochtigheidsgraad.

Artikel 5.3 Voorschriften voor programmatuur
Kwalitatieve eisen, onder meer voor toepasbaarheid, transparantie.

Beleidsvoering

In uw huisartsenpraktijk of huisartsenpost dient Arbobeleid ten aanzien van omgevingsfactoren gevoerd te worden. Elke werkgever is verplicht preventief beschermende maatregelen te treffen, een beleid op te stellen en medewerkers voor te lichten over de risico's veroorzaakt door de omgevingsfactoren waaraan ze worden blootgesteld. Om hier invulling aan te geven is een Risico-inventarisatie en evaluatie (RI&E) noodzakelijk.

In de risico-inventarisatie worden, naast alle andere arbeidsrisico's die voorkomen in de organisatie, ook alle thema’s geïnventariseerd en de mate van risico vastgesteld. Voor het uitvoeren van deze inventarisatie zijn verschillende methoden beschikbaar. De risico-inventarisatie kan onderdeel uitmaken van een algemene RI&E of periodiek arbeidsgeneeskundig onderzoek. Aan de hand van de resultaten kan besloten worden om een diepgaand onderzoek uit te voeren. Aan de hand van de geïnventariseerde risico’s worden oplossingen gekozen. Geschikte oplossingen zijn te vinden in deze Arbocatalogus.

In het plan van aanpak bij de RI&E wordt aangegeven welke oplossingen en wanneer de oplossingen ingevoerd worden. Gebruik de oplossingen vanuit deze website voor het opstellen van uw plan van aanpak.

Kijk onder het thema Branche RI&E voor meer informatie over de uitvoering van de RI&E in uw praktijk of op uw post.

Verder is het belangrijk aandacht te besteden aan:

  • Bouwkundige en technische maatregelen. Door het nemen van technische en bouwkundige maatregelen kunnen de omgevingsfactoren in orde gemaakt worden. Zo zijn er mechanische ventilatiesystemen, verwarmings-, koel- en complete klimaatinstallaties. Bouwkundig kunnen ook diverse maatregelen genomen worden. Diverse oplossingen staan in deze arbocatalogus. De Bouwadviesgroep van de LHV kan de huisartsenpraktijken hierover specifiek adviseren.
  • Deskundige ondersteuning. Wanneer er onduidelijkheden of beginnende gezondheidsklachten zijn kan de hulp van een deskundige ingeschakeld worden. Dit kan een installatietechnisch bureau zijn die de omgevingsfactoren kan meten en maatregelen kan voorstellen. Ook een arbodeskundige of arboadviseur kan gevraagd worden om de omstandigheden te beoordelen.

Door een van de oplossingen aan te klikken wordt een beschrijving van de oplossing getoond, in de volgorde van de arbeidshygiënische strategie zoals de Arbo-wet voorschrijft.
Dat wil zeggen dat bronaanpak (wegnemen van het risico) de voorkeur heeft, daarna collectieve bescherming, dan individuele bescherming en daarna eventueel het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen (pbm).
Het is eveneens mogelijk een selectie van Oplossingen te maken voor een printervriendelijke versie of om als PDF op te slaan.

RisicoOplossingArbeidshygiënische Strategie
Binnenklimaat
BinnenklimaatCollectieve bescherming verplicht
Daglicht en verlichting
Verlichting, daglicht, uitzicht en zonweringCollectieve bescherming verplicht
Hinderlijk geluid
HeadsetCollectieve bescherming vrijblijvend
 
Beeldschermwerkplek: ergonomische instellingCollectieve bescherming verplicht
 
Front-office: ergonomische inrichtingCollectieve bescherming verplicht
OplossingArbeidshygiënische Strategie
Risico Binnenklimaat
BinnenklimaatCollectieve bescherming verplicht
Risico Daglicht en verlichting
Verlichting, daglicht, uitzicht en zonweringCollectieve bescherming verplicht
Risico Hinderlijk geluid
HeadsetCollectieve bescherming vrijblijvend
Beeldschermwerkplek: ergonomische instellingCollectieve bescherming verplicht
Front-office: ergonomische inrichtingCollectieve bescherming verplicht